Als de wind van verandering waait

Ik ben inmiddels helemaal geland in mijn nieuwe opdracht; routines aangepast, ritme gevonden in deze mooie organisatie met belangrijke missie die me past als een jas, collega’s in mijn hart gesloten. 

Maar zoals dat gaat in een interimopdracht, ben je er niet alleen om kopjes koffie te drinken. Er ligt een opdracht, en er is werk aan de winkel. 

Ik gebruik de eerste weken om zorgvuldig te kijken, te luisteren, te voelen, er gewoon te zijn. Waarbij het belangrijkste is om mijn oordeel uit te stellen. Wat speelt er? Wat gaat al goed in relatie tot de gewenste verandering? Wat vraagt aandacht en is nog niet op orde? 

De meeste mensen zullen herkennen dat je oordeel uitstellen heel erg lastig is. We oordelen als mens immers de hele dag. We kijken vanuit ons eigen referentiekader, onze eigen normen, dat wat we eerder hebben geleerd en ervaren. Ik hoor letterlijk vaak de stem van Yvonne Burger die tijdens de intervisie in mijn opleiding aan de VU regelmatig riep ‘niet oordelen!’ – als we elkaar gingen bevragen op cases. Zo heeft iedereen zijn stokpaardjes:-)

Gelukkig kun je je oordeel uitstellen goed trainen. Als je de route kiest van het feitelijke waarnemen, ik zie, ik hoor, ik lees of ik ruik zet je al je zintuigen in om meer objectief waar te nemen. Om als je alle informatie op een rij hebt je oordeelsvorming aan te zetten om een zorgvuldige analyse te maken en een plan van aanpak voor de veranderaanpak voor de gewenste beweging. 

Ik heb gezien hoe gepassioneerd en betrokken collega’s hun werk doen. Vanuit oprechte motivatie, inzet en een enorme bevlogenheid om het voor jongeren en hun ouders en verzorgers zo goed mogelijk te doen. Daar heb ik ontzettend veel respect voor. Want het is mij helder geworden dat we absoluut geen gemakkelijke opgave hebben in de doorontwikkeling naar een Robuuste Jeugdzorgregio. 

De nieuwe manier van werken vraagt om een grote verandering, een verandering die soms nog ver weg is van de huidige praktijk. Daar waar gewoonten en werkwijzen zijn ingegroeid ‘we hebben het altijd zo gedaan’. Vanuit de beste aanpak op dat moment. Van alle betrokken partijen vraagt de nieuwe manier van werken om aanpassing. En bovenal om vertrouwen in het proces. 

Ik mag deze veranderopgave vormgeven samen met fijne, competente én inspirerende collega’s. En tegelijkertijd zijn de eerste momenten van schuring en wrijving gekomen. Inherent weet ik inmiddels, want als de wind van verandering waait, bouwen sommige mensen muren, terwijl anderen juist windmolens plaatsen. En alle variaties er tussenin. Alles is informatie en helpt om de beweging samen vorm te geven.

Mijn collega Rob die het implementatieplan trekt, stuurt me ter inspiratie het gedicht van Ping de kikker. Ping gaat op zoek naar een nieuwe vijver. Een parabel in de geest van Wie heeft mijn kaas gepikt? uit het boek van Stuart Avery Gold (2025).

De vijver had nog nooit droog gestaan. Hij werd door een bron van water voorzien. Niemand wist waardoor de koers van de stroom veranderd was, maar wel dat hij was veranderd. 

Op een dag was de vijver geen vijver meer en de veilige en vertrouwde omgeving waar Ping zo lang van had genoten werd kleiner en kleiner, en was verdwenen. Er was niets van over, behalve wat modder.

Dagenlang bleef Ping in de modder zitten en nachtenlang was de modder zijn bed. Maar hij kon de slaap niet vatten. Het is moeilijk om los te laten als binnenin de angst op de loer ligt. Ping was bang. Heel bang.

Verandering, echte verandering zet je leven op zijn kop. Als dingen gaan veranderen, kan er een angst opkomen die zelfs de meest vastberaden kikker in zijn greep krijgt. Met verwarring, twijfel, boosheid, onrust en wanhoop als mogelijk gevolg. Angst voor verandering kan je zo stevig vastpakken en in de houdgreep nemen dat je erdoor verlamd raakt. Maar alleen als je het toelaat. 

Moedig zijn betekent niet dat je geen angst kent, het betekent dat je ondanks de angst doet wat je moet doen.

Ping kwam tot een zeer belangrijk inzicht. Het was zijn leven, hij moest een duidelijk levensdoel hebben. Ping koos ervoor het verleden los te laten, de toekomst tegemoet te treden en een prachtig nieuw idee als leidraad in zijn leven te nemen.

Vijf minuten voor zonsopgang keek Ping voor het laatst naar zijn geliefde en vertrouwde omgeving. Hij liet alle goede herinneringen aan vroegere avonturen los en ging door met een volmaakte sprong in het grootste avontuur dat er bestaat.

En zo is het!

Met onze missie voor ogen, gaan we gewoon samen op pad.